To start downloading books

Please sign in or create an account.

Mustafa Omarzai 3 years ago 804
کدام حنفیت؟

کدام حنفیت؟

کدام حنفیت؟

عزیز احمد حنیف

فقه حنفی با وجود غنای عقلانی‌ای که در میدان‌های مختلف فقهی به‌شمول سیاست، اقتصاد و مدنیت در قرن‌های نخست داشته است، اما در سه قرن اخیر، به‌ویژه پس از تأسیس دارالعلوم دیوبند تا حال در بُعد سیاست و رهبری، هیچ دست‌آورد و تولیدی ندارد. به‌باور نویسنده، در یک قرن اخیر، سلفیتِ معاصر و فقه جععری توانسته‌اند نسبت به ‌فقه حنفی در میدان سیاست سِبقت کنند. چنانی که حکومت شاهی عربستان سعودی و جمهوری اسلامی ایران را(با تمام مشکلات شان) محصول آن دو مذهب می‌توان تلقی کرد.

جدایی پاکستان از بدنه‌ی هند در سال 1947م فرصت طلایی‌ برای مکتب دیوبند و مذهب حنفی بود که می توانست با عقلانیتِ پربار گذشته‌اش وارد میدان سیاست شود و در شکل‌دهی دولت جمهوری اسلامی پاکستان نقش بازی کند. در آن هنگام فقیهان بزرگی از نسل دوم دیوبند، مانند شبیر احمد عثمانی، محمد یوسف بنوری، محمد شفیع عثمانی، غلام غوث هزاروی، مفتی محمود و... از بدنه‌ی جمعیت علمای هند جدا شدند و از حزب مسلم لیگ به‌رهبری محمد علی جناح، حمایت کردند.

حمایت علما به ‌رهبری شبیر احمد عثمانی از محمد علی جناح سبب شد تا مرحوم عبدالغفار خان نیز به ‌امید این‌که حکومت اسلامی‌ای در پاکستان شکل خواهد گرفت، حمایت خود را از جدایی پاکستان اعلام کند؛ اما علمای نامبرده با گذشت هفتاد سال، جز سر و صدا در جاده‌های پاکستان، هیچ برنامه و تئوری‌ای برای حکومت‌سازی و آوردن اصلاحات سیاسی در نظام آن کشور نکردند.

فرصت دوم برای فقه سیاسی حنفی، روی کار آمدن حکومت طالبان در کابل در دههء نود میلادی بود که می‌توانست مؤلفه‌ها و چارچوب‌های عملی‌ای برای حکومت‌داری مطابق به‌ نیاز و مقتضای زمان تولید کند، اما آن را در اندازه‌گیری ریش، تفتیش موهای زیر بغل، راندن مردم به‌سوی مساجد، شلاق زدن زنان در جاده‌ها و چندمتر عمامه‌ و چند کیلو سرمه و رنگِ موی، خلاصه کردند. بنا بر این، مذهب حنفی(حداقل) در هفتاد سال اخیر، به‌دلیل بی‌کفایتی عَلَم‌بردارانش، فقیرترین مذهب در میدان سیاست بوده است. در نتیجه‌ی همین بی‌کفایتی‌ها بود که ده‌ها گروهِ جنگی از پیروان این مذهب، توسط سازمان‌های استخباراتی بین المللی تشکیل و به‌گونه‌ی ابزاری در جنگ کشمیر و افغانستان از آن‌ها استفاده شده است.

پیامِ من به‌هیئت مذاکره کننده دولت افغانستان در دوحه این است که از نمایندگان طالبان بپرسند:

1- آیا مذهب حنفی در سه‌قرن اخیر به‌گونه‌ی عمومی، کدام تئوری‌ای در باب سیاست دارد؟

2- آیا این مذهب(با هم‌چون شما پیروانی) در رابطه به‌مؤلفه‌های نظام سیاسی، مانند چگونگی گزینش رییس دولت، تشکیل شورا، تفکیک قوا، کثرت‌گرایی سیاسی، مدنیت و شهروندی، آزادی بیان، حقوق بشر و... تا حال گاهی تامل داشته است؟

3- آیا در رابطه به ‌بحث‌های حکومت‌داری، غیر از آن منشور بیست و دوماده‌یی‌ای که از سال 1953م تا حال زیر بالشتِ مولانا فضل الرحمن است و شما از آن اطلاع هم ندارید، از سوی دارالعلوم حقانیه یا مدرسه بنوری تاون و اشرفیهء لاهور، کدام رساله‌ی علمی نوشته شده است؟ 

4- شما کدام مذهب حنفی را می‌خواهید اساس مذاکرات صلح قرار دهید؟ همین‌که در طول هفتاد سال نتوانسته است با موجودیت پیروانِ بی‌کفایتی همچون استادان شما، در پاکستان عقیم بماند؟

5- آیا همان حنفیتی‌که یک تعداد آدم‌های بی‌سواد را در دهه‌ی نود میلادی به‌جاده‌های کابل پرت کرده ‌بود و با شلّاق بر پشت و روی مرد و زن می‌کوبیدند و با شیشه‌ی اَلِکَین (اریکین) ریشِ مردان را اندازه می‌کردند؟

6- این چه‌نوع حنفیتی است که قرآن وحدیث و اجتهاد و عقلانیت و اُخوتِ ایمانی و هم‌میهنی و افغانیت و... ارزش‌های انسانی دیگر را کنار گذاشته و می‌خواهد بر اساس توافقنامه‌ی امریکا، وارد مذاکرات صلح شود؟ «إِنَّ فِي ذَلِكَ لَذِكْرَى لِمَنْ كَانَ لَهُ قَلْبٌ أَوْ أَلْقَى السَّمْعَ وَهُوَ شَهِيدٌ.»

شرح تصویر:

لت و کوب وحشیانه ی چند زن و دختر افغان هنگام امارت اسلامی طالبان.

Related Articles

د نوي کال ناکامې ژمنې

ایا نوي کالونه د بدلون ځانګړي جادو لري؟ ستاسې ځواب هو او نه دواړه کیدی شي. نوی کال هغه وخت دی چې خلک د خپل ژوند په اړه فکر کوي، ځان سره حسابونه کوي، او نوي پلانونه جوړوي. خلکو کې د بدلون جذبه ډیره لوړه وي، عبادت ځایونه، کتاب پلونځي، د زده کړو مرکزونه او ورزشي کلبونه له خلکو ډک وي. هر څوک هڅه کوي چې له نویو عادتونو سره نوی کال پیل کړي.   خو دا جذ...

د کورني کتابتون اغیزې

کتابتون د مختلفو چاپي اثارو د مجموعې او ټولګې ځای دی. په کتابتون کې د مختلفو لیکوالانو هر ډول لیکنې او خپرونې شتون لري، چې د هر ډول ذوق او سلیقې لرونکو لوستونکو لپاره پکې د لوستنې توکې موجود وي. کابتونونه ډېر زیات ډولونه لري، چې مشهور هغه یې عامه او شخصي دي. عامه کتابتونونه اکثریت د دولتي او شخصي ادارو، پوهنتونونو، مکتبونو او نورو علمي مرکزونو مربو...

د پښو د ګرميدو علت څه شی دی؟

خبريال ويبپاڼه/ په عمومي توګه د پښو د ګرميدا علت په بدن کې د ځيني عصبنو (عصبي رشتو) ته د زيان رسيدو له امله وي.چي ډيری وخت دغه ناروغي د شکري ناروغۍ پوري هم تړاو لري. چې د پښو په ځينو برخو کې ضربه يا زخمي کيدا هم کيدای شي د پښو.د ګرميدا سبب شي. هيره دې نه وي چې په دغه مقاله کي د پښو د ګرميدا په اړه څو لنډ مواريد مو راټول کړي دي. که څه هم د پښو د ګ...

Recommended Articles

که مو ویښتان تویږي دا درې خواړه وخورئ

مهمه نه ده چې ويښتان مو اوږده، لنډ، صاف یا ګالګووتي او یا په هر شکل چې وي خو د ویښتانو تویدل یو داسې افت دی چې په ټولو راتللی شي. یوازېنۍ د خلاصون لاره ترې همدا ده چې اندیښنه کمه او کار ډیر وکړو. د ویښتانو تویدلو تر ټولو ستر او عام لاملونه اندیښنه، په بدن کې د ویښتانو پورې اړوند ویټامینونو کمښت، هورمونيکي ستونزې، بې کیفیته شامپو او نورو تولیداتو ک...

د خپل مخ پوستکی څنګه ښکلی کړو

د خپل مخ پوستکی څنګه ښکلی کړو، چې د هرچا د خوښې وړ وګرځي؟پر پوستکي مختلف داغونه د مختلفو عواملو له امله پیدا کېدی شي لکه د لمر د وړانګو له امله، د ځینو درملو د استعمال له امله او یا کېدای شي د عمر په زیاتېدا سره هم ځینې نښې نښانې را څرګندې شي. په همدې اساس د هر عامل له وجې د پوستکي د داغونو درملنه هم په جدا ډول سره کېږي، چې باید توپیر یې وشي، لکه...

خېټه څنګه کوچنۍ کړو؟

د نارینه او نجونو لپاره تر ټولو بد مرض د خېټې د وازدو ډېرېدل او غټېدل دي چې نه یې یوازې ښکلا ته زیان رسوي، بلکې صحت ته یې هم ستونزې جوړوي. نن درته د خېټې د کوچني کولو داسې طریقې در ښیوو چې د ډېر ورزش ستړیا به هم نه ورسره ګالۍ او په تکلیف به هم ورسره نه شئ. د ورځې پیل د لیمو په جوسو وکړئ، نیم لیمو په یو ګیلاس اوبو کې زبېښل او څښل یې په حجراتو کې...